Thuis
Contacten

    Hoofdpagina


Internationale vergelijking lokale voorzieningen voor actieve cultuurparticipatie

Dovnload 385.54 Kb.

Internationale vergelijking lokale voorzieningen voor actieve cultuurparticipatie



Pagina4/13
Datum05.06.2017
Grootte385.54 Kb.

Dovnload 385.54 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   13

8.1Het stelsel in Nordrhein-Westfalen


Het Ministerium für Familie, Kinder, Jugend, Kultur und Sport des Landes Nordrhein-Westfalen noemt zich het ministerie voor Lebensbildung, vrij vertaald levenslang leren35. Het ministerie bundelt alle activiteiten die gaan over buitenschools, informeel en niet-formeel leren, welke ons leven vormen en ondersteunen. Levenslang leren gebeurt overal, bijvoorbeeld in het gezin, op de kinderdagverblijven, op de sportclub, in de muziekschool, in een koor, in het kinder- en jeugdwerk, in de scholen en in het vrijwilligerswerk. Actieve cultuurparticipatie in de vrije tijd is een vorm van Levensbildung en valt daarom onder de verantwoordelijkheid van dit ministerie.
Cultuur

De deelstaatregering hecht veel belang aan kunst en cultuur. Voor cultuurbevordering heeft men verschillende prioriteiten gesteld, met de nadruk op Kulturelle Bildung. Creativiteit wordt gezien als een van de belangrijkste vaardigheden voor de toekomst. Daarom moeten kinderen zo vroeg mogelijk rechtstreeks met cultuur in contact komen36. Het Bundesministerium für familie, senioren, frauen und jugend (Hermann Kues, parlamentarischer staatssektretär bei der Bundesministerin) maakt de doelen nog breder37. Kulturelle Bildung:

Versterkt kinderen en jeugd in hun deskundigheid en moedigt actieve participatie in de democratie aan.

Bevordert vermogen tot zelfbeschikking en wekt creactief potentieel op.

Zorgt voor artistieke vaardigheden, maar ook creativiteit, expressie, tolerantie, en sociale vaardigheden. Dit is belangrijk voor participatie en sociale integratie.
Een vaak gebruikte Nederlandse vertaling van Kulturelle Bildung is cultuureducatie. Dit dekt het begrip onvoldoende. Ook in Duitsland zelf worstelt men met een correcte definitie van het begrip.

Het gaat te ver om in dit rapport uitgebreid stil te staan bij de definitie, vandaar dat we het hier onvertaald zullen gebruiken. In de literatuurlijst zijn een aantal documenten en websites opgenomen waar meer is te vinden over Kulturelle Bildung.


In Nordrhein-Westfalen ligt de nadruk op Bildung van kinderen en jeugd. De minister legt uit: ‘Of mensen zich voor kunst en cultuur interesseren, hun eigen creativiteit en die van anderen op waarde kunnen schatten, is sterk afhankelijk hoe en wanneer ze hiermee in contact komen. Ik wil daarom alle kinderen, jongeren en ouders zo vroeg mogelijk in aanraking laten komen met kunst en cultuur. Vandaar dat Kulturelle Bildung een zwaartepunt is van mijn cultuurpolitiek. Dit is ook verbonden met kind en jeugdpolitiek’38.
Het ministerie ondersteunt de volgende programma’s die betrekking hebben op actieve cultuurparticipatie:

Interkulturele kulturarbeit, door de ondersteuning van het ministerie kan de dialoog tussen de gemeenschappen met verschillende achtergronden in NRW positief worden ondersteund door middel van kunst.

Kultur und Alter, ondersteuning van projecten die de ontwikkeling van de esthetische, communicatieve en sociale behoeften en capaciteiten van ouderen bevorderen.

Kulturrucksack NRW, projecten voor jeugd van 10 tot 14 jaar, prijswinnende gemeenten worden jaarlijks voor 4, 40 euro per kind in de leeftijdscategorie ondersteund

Landesprogramm Kultur und Schule, culturele instellingen en cultuureducatie instellingen worden aangemoedigd projectvoorstellingen te ontwikkelen die de creativiteit van kinderen bevorderen en het schoolse leren aanvullen.

Jedem Kind ein Instrument, muzieklessen in groepsverband aan basisschoolleerlingen.

Soziokultur, ontwikkeling van kunstprojecten in socio-culturele centra.
Kulturelle Netzwerke, netwerken van bijvoorbeeld stichtingen, cultuursecretariaten (NRW Kultur Sekretariat Wuppertal, Kultursekretariat NRW Gütersloh).
Onderwijs

In het Duitse onderwijssysteem worden momenteel veel scholen omgevormt van halve- naar heledagsscholen. Dagscholen bieden meer dan alleen onderwijs. Een volledige ‘Ganztag’ omvat studiegroepen, vrijetijdsaanbod, beweging, sport en spel en cultureel aanbod. De samenwerking tussen de school met jeugdwelzijn, cultuur, sport en andere partners is de centrale basis. Krachtige en goede scholen zorgen voor een sociaal rechtvaardig en prestatie bevorderend schoolsysteem, dat alle talenten individueel bevordert. Door deze hervorming komt het terrein van Kulturelle Bildung meer binnen het schoolsysteem39.


Organisaties betrokken bij Kulturelle Bildung
Het terrein van Kulturelle Bildung is nogal ondoorzichtig40. Er zijn veel verschillende modellen en programma’s. Oorzaken hiervan zijn:

Het inderdepartementale/nationale karaker en de vele verschillende actoren.

Meerdere dimensies van structuren, er zijn veel coöperaties en partners.

De structuur van de culturele soevereiniteit van de regionale staten.

De systeemwisseling op scholen van halve naar hele dagen.
Als gevolg van de nadruk op Kulturelle Bildung zijn in de afgelopen jaren een indrukwekkend aantal kunst- en cultuureducatie projecten zijn gestart. Speciale projecten, die steeds populairder zijn geworden in de afgelopen jaren, krijgen vaak support van private fondsen en stichtingen als Stiftung Mercator, de Robert Bosch Stiftung en PwC-Stiftung. Gevaar is dat cultuureducatie een soort van mode is en het niet in duurzame structuren van kwaliteit en duidelijke en haalbare doelen is te verankeren41.
Kulturelle Bildung vindt plaats op veel verschillende plekken: in jeugdcentra, op kunstscholen, volkshogescholen, muziekscholen en jeugdkunstscholen, in verenigingen (koren, instrumentale verenigingen) in culturele instellingen, in bibliotheken, kerken en sociaal culturele centra. Hieronder worden enkele van deze instellingen toegelicht, meer informatie is te vinden in Mapping Kulturelle Bildung.
Ongeveer 2/3 van de muziekscholen in Duitsland zijn faciliteiten van de gemeente (Verband Deutscher Musikschulen, in heel Duitsland zijn er 919 muziekscholen en 309 Privatmusikschulen42). Voor projecten en speciale activiteiten kunnen muziekscholen Förderung aanvragen, bijvoorbeeld “MusikLeben!”, een programmaonderdeel van “Kultur macht stark! Bündnisse für Bildung”. Dit heeft als doel dat lokale allianties voor onderwijs worden gevormd waarmee gerichte muzikale steunmaatregelen voor kinderen en jongeren met een onderwijsachterstand worden ontwikkeld.
De jeugdkunstscholen zijn in NRW verenigt in de Landesarbeitsgemeinschaft der Jugendkunstschulen und kulturpädagogischen Einrichtungen. Jeugdkunstscholen zijn zeer divers. Dans, theater, beeldende vorming, fotografie, muziek , literatuur, video producties , design en de nieuwe media maken deel uit van het gevarieerde programma aan cursussen , projecten en workshops die door jeugdkunstscholen wordt aangeboden. NRW is een van de weinige deelstaten die met wetgeving het bestaan en de promotie van de jeugdkunstscholen heeft vastgelegd.
Volkshogescholen zijn plaatsen voor Kulturelle Bildung voor volwassenen en vormen samen het Landesverband der Volkshochschulen von NRW. Ongeveer 11% van het cursusaanbod op de volkshogescholen valt onder cultuur. De volkshogescholen worden gefinancieerd door bijdragen van gemeenten, van de deelstaat NRW en van de cursisten.
Amateurkunsten

In Duitsland zijn in de koepelorganisaties de professionele en de amateurkunst per discipline met elkaar verbonden. Zij worden gezamenlijk vertegenwoordigd door de Deutscher Kulturrat. De Deutscher Kulturrat bestaat uit acht secties43 waarin 220 bondsverbanden samenkomen.


De Deutscher Musikrat, waarin bijvoorbeeld projecten voor amateurorkesten zijn vertegenwoordigd, maar ook programma’s ter bevordering van de hedendaagse Duitse muziek, is zo’n bondsverband. Daarnaast zijn er de vereningingen voor Bildung als de landelijke Bundesvereiningung Kulturelle Kinder- und Jugendbildung (BKJ) en de Landesvereinigung Kulturelle Jugendarbeit NRW en de Arbeitsstelle "Kulturelle Bildung in Schule und Jugendarbeit NRW”.
Kunst en ouderen

Veel oudere generaties in Duitsland zijn cultureel geïnteresseerd en betrokken. Met meer vrije tijd en een langer gezond leven nemen ouderen steeds vaker en langer deel aan cultuur dan voorheen. De vergrijzing ziet men in Nordrhein-Westfalen als nieuwe uitdaging voor kunst en cultuur. Kulturelle Bildung mag niet uitzonderlijk worden gericht op kinderen en jongeren. Het moet ook aansluiten op de interesses en behoeften van ouderen. Daarom ondersteunt Nordrhein-Westfalen een competentiecentrum voor cultuur en onderwijs op oudere leeftijd, Kubia.


Trends in Nordrhein-Westfalen

Net als in Vlaanderen en Engeland zijn nieuwe partnerschapsverbindingen, vooral tussen scholen en andere instellingen, een trend in NRW. Een voorbeeld hiervan is JEKI waarin muziekscholen en scholen zijn gekoppeld. Veel projecten en subsidiegelden gaan naar dit soort samenwerkingsverbanden en grote programma’s. De vorming van ‘Ganztag’ scholen versterkt deze tussen binding tussen Kulturelle Bildung en onderwijs.


Kulturelle Bildung lijkt in NRW wel eens te worden gezien als een soort toverwoord welke allerlei sociale problemen oplost. Er is een groot aanbod aan activiteiten voor kinderen en scholen uit de grond gestampt in de afgelopen vijftien jaar. De vraag is of deze ontwikkelingen ook in een economisch mindere tijd kunnen worden voortgezet.
De BKJ geeft de volgende richtlijnen voor Kulturelle Bildung in de toekomst44:

1. Kinder und Jugendliche stärke. Mehr Jugendpolitik mit Kultureller Bildung wagen.

2. Teilhabegerechtigkeit. Türen öffnen durch die Kooperation mit Schule.

3. Qualitätsentwicklung. Zeit und Freiraum für ästhetisch-künstlerisches Lernen.

4. Infrastruktursicherung. Kulturelle Bildung ist eine öffentliche Aufgabe.


1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   13


Dovnload 385.54 Kb.